2-4-3-1- نحوه محاسبه سود و زیان69
2-5- پیشینه پژوهش70
2-5-1- پژوهش های خارجی70
2-5-1-1- فناوری اطلاعات و کارکردهای آن70
2-5-1-2- بانکداری الکترونیک74
2-5-2- پژوهش های داخلی79
2-5-2-1- فناوری اطلاعات و کارکردهای آن80
2-5-2-2- بانکداری الکترونیک83
2-6- مقایسه تحقیق حاضر با سایر تحقیقات انجام شده88
2-6-1-مقایسه با تحقیقات خارجی88
2-6-2- مقایسه با تحقیقات داخلی89
فصل سوم91
3-1- مقدمه92
3-2- روش تحقیق92
3-3- سوال تحقیق93
3-4- فرضیه تحقیق95
3-5- متغییرهای تحقیق و شاخص اندازه گیری آن ها96
3-5-1- متغییر وابسته96
3-5-2- متغییر مستقل97
3-6- مدل تحلیلی تحقیق99
3ـ7- قلمرو تحقیق100
3ـ7ـ1 قلمرو مکانی101
3ـ7ـ2 قلمرو زمانی101
3ـ7ـ3- قلمرو موضوعی102
3-8- جامعه آماری102
3-9- ابزار و شیوه گردآوری دادهها102
3-10- آمار توصیفی103
3-11- آزمون های پیش فرض همبستگی103
3-11-1- محاسبه ضریب همبستگی103
3-11-2- آزمون معنادار بودن104
3-12- آزمون های پیش فرض رگرسیون104
3-12-1- آزمون نرمال بودن104
3-12-2-آزمون معنادار بودن105
3-12-2-1- آزمون معنادار بودن رگرسیون105
3-12-3- نمودار پراکنش105
3-12-4- تجزیه و تحلیل رگرسیون105
فصل چهارم107
4-1- مقدمه109
4-2- آمار توصیفی متغییرهای تحقیق109
4-3- آزمون های پیش فرض رگرسیون111
4-3-1- آزمون نرمال بودن داده ها111
4-4- تجزیه و تحلیل مدل های تحقیق112
4-4-1- تجزیه و تحلیل فرضیه اول112
4-4-1-1- آزمون معنادار بودن رگرسیون112
4-4-1-2- آزمون ضریب همبستگی118
4-4-1-3- آزمون تجزیه و تحلیل رگرسیون118
4-4-2- تجزیه و تحلیل فرضیه دوم119
4-4-2-1- آزمون معنادار بودن رگرسیون119
4-4-2-2- آزمون ضریب همبستگیError! Bookmark not defined.
4-4-2-3- آزمون تجزیه و تحلیل رگرسیون125
4-4-3- تجزیه و تحلیل فرضیه سوم126
4-4-3-1- آزمون معنادار بودن رگرسیون126
4-4-3-2- آزمون ضریب همبستگیError! Bookmark not defined.
4-4-3-3- آزمون تجزیه و تحلیل رگرسیون132
4-5 نتیجه گیری132
فصل پنجم135
5-1- مقدمه136
5ـ2- خلاصه نتایج آزمون فرضیه های تحقیق137
5ـ2ـ1 خلاصه نتایج آزمون فرضیه اول137
5ـ2ـ2 خلاصه نتایج آزمون فرضیه دوم138
5ـ2ـ3 نتیجه گیری از آزمون فرضیه‌ی سوم139
5-3- پیشنهادهای تحقیق140
5-3-1- پیشنهادهای مبتنی بر نتایج تحقیق به بهره وران140
5-3-2- پیشنهادهایی به سایر محققین142
5-4- محدودیت های تحقیق142
5-5- نتیجه گیری143
منابع:144
منابع لاتین:151
درگاه های مجازی:159
پیوست1: سهم تسهیلات بانک های دولتی و خصوصی160
پیوست2: سهم سپرده های بانک های دولتی و خصوصی 161
پیوست3: میزان بهره مندی بانک های دولتی و خصوصی از دستگاه های خودپرداز162
پیوست4: میزان بهره مندی بانک های دولتی و خصوصی از پایانه های شعب163
پیوست5: میزان بهره مندی بانک های دولتی و خصوصی از کارت های بانکی صادر شده164
پیوست 6: میزان بهره مندی بانک های دولتی و خصوصی از پایانه های فروش165
فهرست جداول
جدول2-1: سال عضویت بانک های تجاری در شبکه شتاب52
جدول2-2: اقدام های انجام شده هر یک از بانک های تجاری در زمینه بانکداری الکترونیکی53
جدول2-3: مقایسه ویژگی های بانکداری الکترونیکی و بانکداری سنتی55
جدول2-4: مزایا و معایب بانکداری سنتی57
جدول2-5 : مزایای بانکداری الکترونیکی62
جدول2-6 : مزایا و معایب بانکداری الکترونیک64
جدول 4-1- آماره های توصیفی متغیرهای مدل رگرسیون تحقیق110
جدول 4-2- تجزیه واریانس رگرسیونی تعداد کارت های بانکی و سپرده113
جدول 4-3- تجزیه واریانس اثر تعداد پایانه شعب بر میزان سپرده114
جدول 4-4- تجزیه واریانس اثر پایانه فروش بر میزان سپرده115
جدول 4-5- تجزیه واریانس اثر تعداد خودپرداز بر میزان سپرده116
جدول 4-6- تجزیه واریانس اثر تمامی اجزای فناوری اطلاعات بر سپرده117
جدول 4-7- ضریب همبستگی بین متغییر های مورد بررسی تحقیقError! Bookmark not defined.
جدول 4-8- تجزیه واریانس اثر تعداد کارت بانکی بر تسهیلات پرداختی119
جدول 4-9- تجزیه واریانس اثر پایانه شعب بر تسهیلات پرداختی121
جدول 4-10- تجزیه واریانس اثر پایانه فروش بر تسهیلات پرداختی به مشتریان 122
جدول 4-11- تجزیه واریانس اثر تعداد خودپردازها بر میزان تسهیلات پرداختی123
جدول 4-12- تجزیه واریانس اثر تمامی اجزای فناوری اطلاعات بر تسهیلات پرداختی124
جدول 4-13- ضریب همبستگی بین متغییر های مورد بررسی تحقیقError! Bookmark not defined.
جدول4-14- تجزیه واریانس اثر تعداد کارت بانکی بر میزان سود(زیان) بانکی126
جدول 4-15- تجزیه واریانس اثر پایانه شعب بر سود(زیان) بانکی127
جدول 4-16- تجزیه واریانس اثر پایانه فروش بر سود بانکی128
جدول 4-17- تجزیه واریانس اثرتعداد خودپرداز بر سود بانکی129
جدول 4-18- تجزیه واریانس اثراجزای فناوری اطلاعات و سود بانکی131
جدول4-19 ضریب همبستگی بین متغییر های مورد بررسی تحقیقError! Bookmark not defined.
فهرست نمودارها
نمودار شماره2-1: سطوح بانکداری الکترونیک51
نمودار 4-1- نمودار هیستوگرام112
نمودار 4-2- رابطه رگرسیونی تعدادکارت بانک و سپرده113
نمودار 4-3 – رابطه رگرسیونی تعداد پایانه شعب و سپرده115
نمودار 4-4- رابطه رگرسیونی پایانه فروش و سپرده116
نمودار4-5- رابطه رگرسیونی خودپرداز و سپرده بانکی117
نمودار 4-6- رابطه رگرسیونی تعدادکارت بانک و تسهیلات120
نمودار 4-7- ارتباط رگرسیونی پایانه شعب و تسهیلات121
نمودار 4-8- رابطه رگرسیونی پایانه فروش و تسهیلات بانکی122
نمودار 4-9- رابطه رگرسیونی خودپرداز و تسهیلات بانکی123
نمودار 4-10- رابطه رگرسیونی کارت بانکی و سود و زیان بانکی127
نمودار 4-11- رابطه رگرسیونی پایانه شعب و سود و زیان بانکی128
نمودار 4-12- رابطه رگرسیونی پایانه فروش و سود و زیان بانکی129
نمودار 4-13- رابطه رگرسیونی تعداد خودپرداز و سود و زیان بانکی130
چکیده
این تحقیق درصدد بررسی تاثیر فناوری اطلاعات بر بهبود عملکرد سیستم بانکی کشور طی سال های 1380 تا 1390 بوده است. از جمله ابزارهای فناوری اطلاعات که در سیستم بانکی کشور از اهمیت خاصی برخوردار هستند میتوان به کارت های بانکی، خودپردازها، پایانه های فروش و پایانه های شعب اشاره نمود. این پژوهش میزان تاثیر عوامل و اجزای فناوری اطلاعات بر بهبود عملکرد سیستم بانکی کشور را بررسی کرده است که منظور از بهبود عملکرد سیستم بانکی، افزایش حجم سپرده های بانکی، افزایش حجم تسهیلات پرداختی بانک ها و افزایش سودآوری بانک هاست. انجام این تحقیق با استفاده از اسناد و مدارک و گزارشات ارائه شده توسط بانک مرکزی و بهره گیری از روش های آماری رگرسیون، همبستگی صورت پذیرفت. برای مشخص شدن مسیر کار مبانی نظری مختلفی که می توانست در این تحقیق به ما کمک کند، مورد مطالعه قرار گرفت و در نهایت تاثیر عوامل فناوری اطلاعات بر میزان سپرده های بانکی، حجم تسهیلات پرداختی به مشتریان و مقدار سود یا زیان بانکی مورد بررسی قرار گرفت و مشخص گردید که استفاده از کارت های بانکی، خودپردازها، پایانه های شعب و پایانه های فروش در افزایش حجم سپرده های بانکی و تسهیلات پرداختی بانک ها و سودآوری بانک ها موثر می باشد.
واژگان کلیدی:
فناوری اطلاعات و اجزای آن، بانکداری الکترونیک، عملکرد بانک ها
فصل اول
کلیات تحقیق
1-1-مقدمه
ما در این فصل تلاش میکنیم که با بیان تعاریف، نظریه ها و تحقیقات انجام شده درباره فناوری اطلاعات، بانکداری الکترونیک و تاثیر فناوری اطلاعات بر بهبود عملکرد بانکداری الکترونیک را مورد بررسی و پژوهش قرار دهیم. در این فصل قصد داریم به کلیات تحقیق بپردازیم بنابراین ابتدا موضوع مورد بررسی تعریف و سپس اهمیت و ضرورت و اهداف تحقیق ذکر خواهد شد و در آخر، سوال ها و فرضیه های تحقیق و تعریف عملیاتی متغیرها را مورد بررسی قرار خواهیم داد.
1-2- بیان مسئله تحقیق
یکی از بزرگ ترین فرصت ها و چالش هایی که سازمان های امروزی با آن مواجه هستند استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات است، اینترنت به عنوان یک کانال جدید برای مبادلات اقتصادی منابع جدیدی برای ایجاد درآمد و فرصت در اختیار سازمان ها قرار داده است. میزان مبادلات از طریق اینترنت روز به روز در حال افزایش است و شرکت هایی که از این فناوری استفاده نکنند ظرف مدت کوتاهی از صحنه بازار محو خواهند شد(سید جوادین،یزدانی،1384). این فناوری به دلیل عمومی بودن آن با سایر فناوری ها تفاوت اساسی دارد و سازمان‌ و به طور کلی دنیای اجتماعی را نیز تحت تاثیر قرار میدهد(دروکر،2002)1. علاوه بر اثرگذاری در کل فعالیت های اقتصادی و غیر اقتصادی تاثیر بسزایی در تسهیل انجام امور و بالا بردن بهره وری و کارایی دارد (پزشکی،دباغ رضایی،1384). از این رو این تحقیق به دنبال پاسخ این سوال است که آیا استفاده از فناوری اطلاعات تاثیری بر بهبود عملکرد سازمان های استفاده کننده از فناوری اطلاعات دارد یا خیر؟
از سوی دیگر نقش مؤثر فناوری اطلاعات در تحولات بانکداری بسیار روشن و انکارناپذیر است (لیتون،2005)2. زیرا تحولات مزبور میتواند موجب دگرگونی عظیمی در دنیای بانکداری گردد که از آن جمله میتوان به کاهش موانع جغرافیایی، عرضه خدمات بانکی به صورت کالایی قابل انتخاب، ظهور رقبای جدید، ایجاد پایگاه اطلاعاتی مشتریان و… اشاره نمود(ایلداری،1384). این تحول شکل های جدیدی از رقابت را در میان بانک ها ایجاد کرده است که در این صورت بانک ها ناچار هستند جهت قرار گرفتن در خط توسعه، خود را با شکل جدیدی از بانکداری با نام بانکداری الکترونیکی همگام سازند. رفع نیاز فیزیکی برای حضور در شعب بانک ها، افزایش دقت در دریافت ها و پرداخت ها، تسریع در جریان مبادلات اقتصادی، افزایش ضریب ایمنی از مزایای کوچک و بزرگی است که بانکداری الکترونیک با خود به ارمغان آورده است(بانکداری الکترونیک،1387) که مشتریان را هم به استفاده از بانکداری الکترونیک ترغیب کرده است(ییو و همکاران،2007)3. بنابراین با توجه به اینکه با ورود فناوری اطلاعات کلیه سازمان ها دستخوش تغییرات و تحولات شگرفی شده اند در این میان بانک ها نیز به عنوان یکی از اساسی ترین بخش های تجاری و اقتصادی کشورها از این موضوع برکنار نمانده اند. بانک ها با استفاده از این فناوری، محصولاتی را ابداع مینمایند که میتوانند با نیروی انسانی کمتر خدمات متنوعی را به مشتریان خود ارائه دهند. شبکه بانکی کشور ما نیز با درک جایگاه فناوری اطلاعات در رشد و توسعه این صنعت، سرمایه گذاری های هنگفتی را در بخش سخت افزار، نرم افزار و بسترهای ارتباطی انجام داده که شاید نقطه اوج آن، طرح جامع اتوماسیون سیستم بانکی باشد. ولی آنچه که در این میان مورد غفلت واقع شده و یا کمتر به آن توجه شده، این است که آیا این سرمایه گذاری ها موجب بهبود عملکرد بانک ها شده است یا نه؟ که در تحقیق حاضر به بررسی تأثیر استفاده از فناوری اطلاعات بر بهبود عملکرد سیستم بانکی کشور میپردازیم.
1-3- اهمیت و ضرورت انجام تحقیق
دنیای امروز دنیای تحولات سریع و گسترده در تمامی ابعاد است. بروز تغییرات و تحولات مختلف در عرصه فناوری اطلاعات، موسسات، سازمان ها و علی الخصوص بانک ها را که یکی از عظیم ترین موسسات اقتصادی کشور هستند و کار آنها ایجاد تسهیلات جهت انجام فعالیت های اقتصادی جامعه میباشد را برآن داشته است تا خود را با این تغییر و تحولات همگام نمایند و به منظور در دست گرفتن قدرت بازار به طور مداوم به دنبال راه هایی برای پیشی گرفتن از رقبا باشند. با گسترش حجم مبادلات تجاری، خدمات رسانی سریع و آسان به موسسات و مردم امری پیچیده و در عین حال ضروری میباشد که این گسترش مبادلات بازرگانی از ضروریات رونق اقتصادی میباشد. در واقع هدف از این اقدامات وسیع گسترش مکانیزه کردن سیستم های بانکی، فراهم کردن سرعت و سهولت در استفاده از سیستم های بانکی برای مراجعین و مشتریان آنها میباشد که توسعه بانکداری الکترونیک فراهم شدن امکان دستیابی سریع به پول، درنقاط مختلف را اجتناب ناپذیر مینماید.
بنابراین تردیدی نیست که همه موسسات، سازمان ها و بانک ها در رقابتی تنگاتنگ در پیشی گرفتن از رقبا به دنبال دریافت سهم بیشتری از درآمد و سود و بهبود عملکرد و کیفیت از طریق استفاده از فناوری اطلاعات میباشند. با توجه به اینکه فناوری اطلاعات میتواند به بانک ها در کسب بهبود متغیرهایی مانند هزینه، کیفیت و زمان تحویل کمک کند بنابراین بهره گیری از این فناوری میتواند در افزایش درآمد بانک ها و افزایش حجم سپرده های بانکی و افزایش حجم تسهیلات پرداختی به متقاضیان تسهیلات تاثیر به سزایی داشته باشد. بنابراین ما در این تحقیق بر آن شدیم تا اثر استفاده از فناوری اطلاعات را بر بهبود عملکرد سیستم بانکی کشور را مورد پژوهش قرار دهیم.
1-4- اهداف تحقیق
نیاز ملی ما طبق برنامه چهارم توسعه، دستیابی به جامعه مبتنی بر اقتصاد و دانایی محوری و اطلاعات محوری است. با توجه به حجم کلان سرمایه گذاری در فناوری اطلاعات در کشور، توجه به سرمایه گذاری آگاهانه و ارزیابی بهره وری استفاده از فناوری اطلاعات امری لازم و ضروری است. این تحقیق با هدف ارائه چارچوبی برای شناسایی ارزیابی بهبود کیفیت خدمات ناشی از به کارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات در بانک های جمهوری اسلامی ایران به عنوان مبنایی برای مطالعه برنامه ریزان و رهنمودی برای درک بهتر این ارزیابی، به بررسی نکات قابل تامل در مورد بانکداری الکترونیک در ایران میپردازد (قدسی،1387).
هدف اصلی
با توجه به مطالب پیش گفته هدف اصلی در این تحقیق این است که به بررسی تاثیر اجزاء و عوامل فناوری اطلاعات در زمینه بهبود عملکرد سیستم بانکی کشور بپردازیم.
اهداف فرعی

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

1-بررسی تاثیر تعداد کارت های بانکی بر حجم سپرده های بانکی
2-بررسی تاثیر تعداد پایانه های فروش بر حجم سپرده های بانکی
3-بررسی تاثیر تعداد پایانه های شعب بر حجم سپرده های بانکی
4-بررسی تاثیر تعداد خودپردازها بر حجم سپرده های بانکی
5- بررسی تاثیر تعداد کارت های بانکی بر حجم تسهیلات پرداختی
6-بررسی تاثیر تعداد پایانه های فروش بر حجم تسهیلات پرداختی
7-بررسی تاثیر تعداد پایانه های شعب بر حجم تسهیلات پرداختی
8-بررسی تاثیر تعداد خودپردازها بر حجم تسهیلات پرداختی
9- بررسی تاثیر تعداد کارت های بانکی بر میزان سود و زیان بانکی
10- بررسی تاثیر تعداد پایانه های فروش بر میزان سود و زیان بانکی
11- بررسی تاثیر تعداد پایانه های شعب بر میزان سود و زیان بانکی
12- بررسی تاثیر تعداد خودپردازها بر میزان سود و زیان بانکی
1-5- سوال ها و فرضیه های تحقیق 1-5-1- سوال های تحقیق
با توجه به موارد مطرح شده در بخش های قبل، سوال های تحقیق به شرح زیر ارائه میگردد:
سوال اصلی اول
آیا استفاده از فناوری اطلاعات در بانک های کشور اثری در افزایش حجم سپرده های بانکی دارد؟
سوال های فرعی سوال اصلی اول
1-آیا استفاده از کارت های بانکی اثری بر افزایش حجم سپرده های بانکی دارد؟
2-آیا استفاده از پایانه های فروش اثری بر افزایش حجم سپرده های بانکی دارد؟
3-آیا استفاده از پایانه های شعب اثری بر افزایش حجم سپرده های بانکی دارد؟
4- آیا استفاده از خودپردازها اثری بر افزایش حجم سپرده های بانکی دارد ؟
سوال اصلی دوم
آیا بهره گیری از فناوری اطلاعات در سیستم بانکی کشور تاثیری بر حجم تسهیلات پرداختی دارد یا خیر؟
سوال های فرعی سوال اصلی دوم
1-آیا بکارگیری کارت های بانکی اثری بر افزایش حجم تسهیلات پرداختی به مشتریان دارد؟
2-آیا بکارگیری پایانه های فروش اثری بر افزایش حجم تسهیلات پرداختی به مشتریان دارد؟
3-آیا بکارگیری پایانه های شعب اثری بر افزایش حجم تسهیلات پرداختی به مشتریان دارد؟
4-آیا بکارگیری خودپردازها اثری بر افزایش حجم تسهیلات پرداختی به مشتریان دارد؟
سوال اصلی سوم
آیا سرمایه گذاری در بخش فناوری اطلاعات بانک ها تاثیری در افزایش سودآوری بانک ها میگذارد؟
سوال های فرعی سوال اصلی سوم
1-آیا بکارگیری کارت های بانکی اثری در افزایش سودآوری بانک ها دارد؟
2-آیا بکارگیری پایانه های فروش اثری در افزایش سودآوری بانک ها دارد؟
3-آیا بکارگیری پایانه های شعب اثری در افزایش سودآوری بانک ها دارد؟
4-آیا بکارگیری خودپردازها اثری در افزایش سودآوری بانک ها دارد؟
1-5-2- فرضیه تحقیق
بر اساس بندهای فوق، فرضیه های اصلی و فرعی تحقیق به شرح زیر ارائه میگردد:
فرضیه اصلی اول
استفاده از فناوری اطلاعات موجب افزایش حجم سپرده های بانک های جمهوری اسلامی ایران میشود.
فرضیه های فرعی فرضیه اصلی اول
1- استفاده از کارت های بانکی موجب افزایش حجم سپرده های بانکی میشود.
2- استفاده از پایانه های شعب موجب افزایش حجم سپرده های بانکی میشود.
3- استفاده از پایانه های فروش موجب افزایش حجم سپرده های بانکی میشود.
4- استفاده از خودپردازها موجب افزایش حجم سپرده های بانکی میشود.
فرضیه اصلی دوم
بکارگیری فناوری اطلاعات در سیستم بانکی کشور موجب افزایش حجم تسهیلات پرداختی میشود.
فرضیه های فرعی فرضیه اصلی دوم
1- بکارگیری کارت های بانکی موجب افزایش حجم تسهیلات پرداختی بانک ها میشود.
2- بکارگیری پایانه های شعب موجب افزایش حجم تسهیلات پرداختی بانک ها میشود.
3- بکارگیری پایانه های فروش موجب افزایش حجم تسهیلات پرداختی بانک ها میشود.
4- بکارگیری خودپردازها موجب افزایش حجم تسهیلات پرداختی بانک ها میشود.
فرضیه اصلی سوم
سرمایه گذاری در بخش فناوری اطلاعات بانک ها موجب افزایش سودآوری بانک ها میشود.
فرضیه های فرعی فرضیه اصلی سوم
1-بکارگیری کارت های بانکی موجب افزایش سودآوری بانک ها میشود.
2-بکارگیری پایانه های شعب موجب افزایش سودآوری بانک ها میشود.
3-بکارگیری پایانه های فروش موجب افزایش سودآوری بانک ها میشود.
4- بکارگیری خودپردازها موجب افزایش سودآوری بانک ها میشود.
1-6- متغیرهای تحقیق و شاخصهای اندازهگیری آنها

1-6-1- متغیر وابسته
متغیر وابسته متغیری است که هدف محقق تشریح یا پیش بینی تغییر پذیری در آن است، به عبارت دیگر یک متغیر اصلی است که در قالب یک مسأله برای تحقیق مورد بررسی قرار میگیرد(خاکی،1388). متغیرهای وابسته در این تحقیق عبارتند از: اولین متغییر وابسته، میزان سپرده هایی که مشتریان به بانک ها میسپارند که این سپرده ها شامل سپرده های دیداری، پس انداز، سرمایه گذاری بلندمدت و کوتاه مدت و سایر سپرده ها است، دومین متغییر وابسته در این تحقیق، میزان تسهیلاتی است که به مشتریان بانک ها پرداخت میشود که این تسهیلات نیز شامل تسهیلات اعطایی به بخش های کشاورزی، صنعت و معدن، ساختمان و مسکن، بازرگانی، خدمات و صادرات میباشد و سومین متغییر وابسته در تحقیق حاضر، میزان سود یا زیانی که بانک ها در نتیجه کسر کردن هزینه های بانک ها از مجموع درآمدهای مشاع و غیر مشاع بانک ها بدست می آورند میباشد. مقدار سپرده، تسهیلات و سود و زیان بانک ها با استفاده از کتاب ها و گزارشاتی که بانک مرکزی بابت گزارش عملکرد نظام بانکی در سال های مختلف منتشر کرده است جمع آوری شده است.
1-6-2- متغییر مستقل
متغیر مستقل یک ویژگی و خصوصیتی است که بعد از انتخاب توسط محقق در آن دخالت یا دستکاری میشود و مقادیری را میپذیرد تا تأثیرش بر روی متغیر وابسته مشاهده شود(خاکی،1388). متغیرهای مستقل تحقیق، سرمایه گذاری در بخش فناوری اطلاعات سیستم بانکی کشور است که در این تحقیق برای تعیین میزان سرمایه گذاری در بخش فناوری اطلاعات، تعداد کارت های بانکی صادر شده، تعداد خودپردازها، تعداد پایانه های شعب و تعداد پایانه های فروش که طی سال های 1380 تا 1390 در بانک های جمهوری اسلامی ایران مورد استفاده قرار گرفته است را در نظر گرفته ایم. تعداد کارت های بانکی صادر شده و همچنین تعداد خودپردازها و پایانه های شعب و پایانه های فروش نیز از کتاب ها و گزارشاتی که بانک مرکزی بابت گزارش عملکرد نظام بانکی در سال های مختلف منتشر کرده است جمع آوری شده است.
1-6-3- متغییرهای کنترل
برای بررسی دقیق اثر متغیرهای مستقل بر عملکرد سیستم بانکی کشور از چند متغیر کنترلی که ممکن است بر بهبود عملکرد نظام بانکی موثر باشد استفاده نمودهایم:
شاخص تمرکز بازار بانک(IMC): تمرکز بازار بانک یکی از جنبه ها و ابعاد مهم ساختار بازار بانکی است که شاید مهم ترین متغیر ساختاری اثرگذار بر عملکرد بانک ها به شمار می آید. برای اندازه گیری تمرکز، پژوهشگران در کارهای تجربی خود از شاخص های مختلفی استفاده میکنند. در این پژوهش از شاخص تمرکز هرفیندال- هیرشمن استفاده کرده ایم که به صورت زیر محاسبه میشود.
IMCit =
اندازه بانک(BSIZE): اندازه بانک یکی دیگر از متغییرهای ساختاری اثر گذار بر عملکرد بانک هاست. ارتباط اندازه بانک با عملکرد بانک بدین لحاظ است که بانک های بزرگتر در مقایسه با بانک های کوچکتر به لحاظ داشتن فرصت های بیشتر در موقعیت های بهتری قرار میگیرند و دارای عملکرد بهتری میشوند.
کل دارایی های بانکi در سال t Bsize =
از دو متغیر بالا به عنوان متغیرهای کنترل تحقیق استفاده خواهد شد. دلیل ارائه این متغیرها به عنوان متغیرهای کنترل در فصل سوم تحقیق ذکر خواهد شد.
1-7- مدل تحقیق
با توجه به اینکه در نظر گرفتن تمامی عوامل مؤثر بر بهبود عملکرد نظام بانکی کشور کاری مشکل است، به همین دلیل ما در این تحقیق بر آن شدیم تا بدون در نظر گرفتن عوامل دیگر فقط تاثیر استفاده از فناوری اطلاعات را بر بهبود عملکرد نظام بانکی کشور را مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار دهیم.
فرضیه اصلی اول
استفاده از فناوری اطلاعات موجب افزایش حجم سپرده های مشتریان بانک های جمهوری اسلامی ایران میشود.
در فرضیه اصلی اول از رابطه 1 استفاده میشود که در این مدل y متغییر وابسته یعنی حجم سپرده های مشتریان بانک هاست و 11x تعداد خودپردازها، 12x تعداد کارت های بانکی صادر شده، 13x تعداد پایانه های فروش و 14x تعداد پایانه های شعب میباشد.
رابطه 1: y= a + b1x11+b2x12+b3x13+b4x14+ IMC+ BSIZE + فرضیه اصلی دوم
بکارگیری فناوری اطلاعات در سیستم بانکی کشور موجب افزایش حجم تسهیلات پرداختی میشود.
در فرضیه اصلی دوم رابطه 2 به کار میرود، در این مدل y بیانگر متغییر وابسته یعنی حجم تسهیلات پرداختی به مشتریان بانک هاست و 21x تعداد خودپردازها، 22x تعداد کارت های بانکی صادر شده، 23x تعداد پایانه های فروش و 24x تعداد پایانه های شعب میباشد.
رابطه2 y= a + b1x21+b2x22+b3x23+b4x24+ IMC+ BSIZE+ فرضیه اصلی سوم
سرمایه گذاری در بخش فناوری اطلاعات بانک ها موجب افزایش سودآوری بانک ها میشود.
در این فرضیه با استفاده از رابطه 3 مدل تحقیق را مشخص میکنیم. در این مدل y نشانگر متغییر وابسته یعنی میزان سودآوری بانک هاست و 31x تعداد خودپردازها، 32x تعداد کارت های بانکی صادر شده، 33x تعداد پایانه های فروش و 34x تعداد پایانه های شعب میباشد.
رابطه3 y= a + b1x31+b2x32+b3x33+b4x34+ IMC+ BSIZE +
1-8-تعریف واژه های کلیدی
فناوری اطلاعات
فناوری اطلاعات از دو واژه اطلاعات و فناوری ترکیب یافته و عبارت است از مجموعه تکنیک ها و ابزارهایی که ما را در ضبط، ذخیره سازی، پردازش، بازیابی، انتقال و دریافت اطلاعات یاری میرساند. این فناوری بر بهینه سازی و پشتیبانی سیستم های فعال با محوریت اطلاعات و دانش تاکید دارد، افزون بر این بر دانش و مهارت استفاده از فناوری های نوین نظیر رایانه، اینترنت و سیستم های ارتباط از راه دور به همراه ذخیره سازی، کاربرد و انتقال اطلاعات نیز تاکید میکند (عبادی،1384).
خودپردازها(ATM)
دستگاه خودپرداز دستگاهی است که بدون نیاز به اپراتور میتواند خدمات واریز و برداشت از حساب های مشتریان، تغییر رمز کارت، اعلام موجودی حساب، انتقال وجه، پرداخت قبوض، صورتحساب های مختصر و برخی خدمات دیگر را از طریق کارت های بانکی صادر شده انجام دهد(ساعدی،1390).
پایانه های فروش(POS)
پایانه فروش دستگاهی است که توسط آن مشتریان یک فروشگاه میتوانند بدون پرداخت وجه نقد، مبلغ کالای خریداری شده خود را از حساب خود مستقیما به حساب فروشنده واریز نمایند(ساعدی،1390).
پایانه های شعب(Pin pad)
پایانه های شعب نیز مانند پایانه های فروش بوده و تفاوت آنها در این است که دستگاه Pin pad مستقل از رایانه های تحویلداری شعبه، قابلیت استفاده نداشته و به عنوان یکی از دستگاه های جانبی رایانه در بانکداری الکترونیک مورد استفاده قرار میگیرند. به عبارتی این دستگاه به دلیل نداشتن مودم مستقلا امکان ارتباط با مرکز سوئیچ بانک را نداشته و از طریق پایانه VAST شعبه به مرکز متصل میشود و پس از خواندن اطلاعات روی کارت، عملیات دریافت و پرداخت بر روی حساب کارت را انجام میدهد (ساعدی،1390).
بانکداری الکترونیکی
عبارت است از فراهم آوردن امکاناتی برای مردم و کارکنان در جهت افزایش سرعت و کارایی آنها در دریافت و ارائه خدمات بانکی در محل شعبه، همچنین فرایندهای بین شعبه ای و بین بانکی در سراسر دنیا و ارائه امکانات سخت افزاری و نرم افزاری به مشتریان که با استفاده از آنها بتوانند بدون نیاز به حضور فیزیکی در بانک، در هرساعت از شبانه روز (24 ساعت) از طریق کانال های ارتباطی ایمن و با اطمینان عملیات بانکی دلخواه خود را انجام دهند(بانکداری الکترونیک ،1387).
عملکرد بانک ها
منظور از عملکرد سیستم بانکی در این تحقیق حجم سپرده های مشتریان و حجم تسهیلات پرداختی به مشتریان و میزان سود یا زیان بانک ها است و همچنین منظور از بهبود عملکرد سیستم بانکی در این تحقیق به معنای افزایش حجم سپرده های مشتریان و افزایش حجم تسهیلات پرداختی و افزایش میزان سود و کاهش میزان زیان بانک هاست.
به کلیه وجوهی که توسط مردم در بانک سرمایه گذاری میشود را سپرده میگویند(بهمند و بهمنی،1374).
منظور از تسهیلات اعم از ریالی و ارزی شامل تامین مالی (تسهیلات اعطایی) اشخاص حقیقی و حقوقی میباشد(رشیدی، نجات،1390).
سود برابر با تفاوت درآمد از هزینه است که با درآمد رابطه مستقیم و با هزینه رابطه معکوس دارد. هرگاه میزان هزینه از درآمد بیشتر باشد آن را زیان میگویند(جان بزرگی،1391).
1-9- جنبه های جدید و نوآوری تحقیق
در دهه های اخیر بحث فناوری اطلاعات و بانکداری الکترونیک و تاثیر فناوری اطلاعات بر بهبود عملکرد سیستم بانکی کشور مورد توجه محققین قرار گرفته است، لیکن علیرغم تحقیقات وسیعی که در کشورهای مختلف در این باب انجام شده است، متاسفانه در کشور ایران تحقیقی در این مورد انجام نشده است. بعلاوه مطابق بررسی های به عمل آمده هیچ یک از تحقیقات انجام شده به طور مستقیم به موضوع مورد بررسی در این تحقیق نپرداخته است و این تحقیق در نوع خود میتواند اولین گام در این راستا باشد و زمینه را برای تحقیقات بیشتر در این باب تسهیل کند.
1-10-کاربرد نتایج تحقیق
با توجه به موضوع تحقیق که در رابطه با سیستم بانکی کشور انجام خواهد گرفت بدین ترتیب بانک مرکزی و کلیه بانک های موجود در کشور میتوانند از مطالعات انجام گرفته در این پژوهش استفاده نمایند. بعلاوه دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی و دانشجویان و پژوهشگران علاقه مند به موضوع تحقیق از دیگر استفاده کنندگان تحقیق حاضر به شمار می آیند.
1-11- ساختارکلی تحقیق
در فصل اول کلیات تحقیق ارائه شد. مقدمه، بیان مسأله، اهمیت و ضرورت انجام تحقیق، قلمرو تحقیق، فرضیهها و تعریف عملیاتی متغیرها، مورد بررسی قرار گرفت.
در فصل دوم ضمن بیان مقدمه، مفاهیم نظری تحقیق تشریح و تبیین میشود. در ادامه با مروری بر ادبیات تحقیق، پژوهشهایی که پیرامون موضوع تحقیق صورت گرفته است، مورد بررسی قرار میگیرد.
در فصل سوم ابتدا قلمرو زمانی تحقیق، فرضیهها و متغیرهای تحقیق تشریح میگردد. سپس به بیان روش انجام تحقیق، جامعه و نمونه آماری پرداخته و در نهایت روش گردآوری اطلاعات و تجزیه وتحلیل دادهها و آزمون سؤالات ارائه میگردد.
فصل چهارم به تجزیه و تحلیل نتایج اختصاص یافته است. چگونگی طبقهبندی اطلاعات و تجزیه و تحلیل آنها از طریق بکارگیری روشها و مدلهای آماری مورد استفاده، اشاره شده و در نهایت نتایج آزمون فرضیهها ارائه میشود.
در فصل پنجم خلاصه تحقیق بیان میشود و نتیجهگیری و بررسی تطبیقی یافتهها ارائه میگردد. در پایان این بخش محدودیتهای تحقیق، پیشنهادها و زمینههای تحقیقات آتی ارائه میشود. پیوستهای تحقیق شامل اطلاعات استفاده شده، منابع مآخذ و سایر جداول پیوست ارائه میشود.
فصل دوم
مروری بر مبانی نظری و پیشینه تحقیق
2-1- مقدمه
در فصل حاضر به منظور بررسی تاثیر بکارگیری اجزای فناوری اطلاعات بر بهبود عملکرد سیستم بانکی کشور و تعیین ابعاد بهبود عملکرد در سه جنبه سودآوری، سپرده های بانکی و تسهیلات پرداختی بانک ها ابتدا مبانی نظری فناوری اطلاعات و بانکداری الکترونیکی را بیان کرده و سپس به پیشینه پژوهش های داخلی و خارجی مرتبط با موضوع تحقیق پرداخته و پس از آن به مقایسه شباهت ها و تفاوت های تحقیق حاضر با دیگر تحقیق ها میپردازیم.
2-2- مبانی نظری فناوری اطلاعات
2-2-1- تعریف فناوری اطلاعات
واژه فناوری اطلاعات احتمالا در اواخر دهه 1970 میلادی برای اشاره به استفاده از فناوری کامپیوتر برای کار با اطلاعات ابداع شده است(گرویر،2002)4. برای فناوری اطلاعات تعریف های گوناگونی ارائه شده اند که با کنکاش دقیق و عمیق، ناسازگاری هایی نیز بین آنها آشکار میشوند (دف،2001)5. با این وجود بسیاری از آنها از لحاظ دامنه شمول مشابه یکدیگر هستند.
1- فناوری اطلاعات تلفیقی از دستاوردهای مخابراتی، روش ها و راهکارهای حل مسأله و توانایی راهبری با استفاده از دانش کامپیوتری است و شامل موضوعات مربوط به مباحث پیشرفت? علوم و فناوری کامپیوتری، طراحی کامپیوتری، پیاده سازی سیستم های اطلاعاتی وکاربردهای آن است(ناسا جان،2001)6.
2- فناوری اطلاعات به جنبه ای از فناوری سیستم اطلاعاتی اشاره دارد که شامل سخت افزار، پایگاه داده، نرم افزار، شبکه ها و سایر ابزارها میشود. در تعریفی دیگر اصطلاح فناوری اطلاعات، علاوه بر جنبه تکنولوژیکی سیستم اطلاعاتی به عنوان مجموعه چندین سیستم اطلاعاتی، استفاده کنندگان و مدیران آن ها تلقی میشود(توربان و ودرب،2004)7.
3- از نظر تانسی و همکاران فناوری اطلاعات، استفاده از رایانه و ارتباط دوربر برای جمع آوری، پردازش، ذخیره سازی و انتشار اطلاعات صوتی، تصویری، متنی، و عددی است(تانسی و همکاران،2003)8.
4- در تعریفی دیگر، فناوری ارتباطات به چگونگی استفاده از تجهیزات مربوط است و فناوری اطلاعات یعنی کاربرد فناوری برای فرایندهای کسب و کار، جمع آوری داده و تولید اطلاعات با ارزش برای مدیران (تراویکا و کرونین،1995)9.
5- فناوری اطلاعات رشته ای از دانش نوین است که در کنار نانو فناوری و زیست فناوری یکی از سه شاخه پیشرو و آینده ساز دانش و تمدن فردای بشر به شمار میرود(لطفی،1377).
6- فناوری اطلاعات از دو واژه اطلاعات و فناوری ترکیب یافته و عبارت است از مجموعه تکنیک ها و ابزارهایی که ما را در ضبط، ذخیره سازی، پردازش، بازیابی، انتقال و دریافت اطلاعات یاری میرساند. این فناوری بر بهینه سازی و پشتیبانی سیستم های فعال با محوریت اطلاعات و دانش تاکید دارد، افزون بر این بر دانش و مهارت استفاده از فناوری های نوین نظیر رایانه، اینترنت و سیستم های ارتباط از راه دور به همراه ذخیره سازی، کاربرد و انتقال اطلاعات نیز تاکید میکند (عبادی،1384).

دسته بندی : پایان نامه ها

پاسخ دهید